Uzun yıllar devlet içinde paralel örgütlenmesini tamamlamış, ayrıntılı istihbarat bilgileriyle donanımlı, en öldürücü silahlarla mücehhez, çoğunu üst rütbeli subayların oluşturduğu Fethullah Gülen Hareketine bağlı bir grup asker öncülüğünde başlatılan darbe girişiminin çok yönlü analizi, siyasal, kültürel anlam ve alanda çoğu…
Farklı anlamlar farklı anlama biçimleri, tarihsel süreci içinde kültür değişiminden ayrı düşünülemez. İnsanda anlam birliğine karşı bir arzu ve eğilim varsa da bu ancak maddi ve pratik yaşam için söz konusu edilebilir. Çeşitli çoklukta yorumlar nasıl nesnel ortaklıklar alanında istenmeyen…
Dur ve düşün. Dur ve dinle. Durmakla anlamak arasında o kadar dolaysız bir ilişki var ki, bizim kültürümüzde aslında anlamak durmakla doğrudan ilişkilidir. Daha yerinde söyleyişle durmaksızın anlamak olmaz. Sıkışık, telaşlı aralıkta zihnimiz tamamen veya kısmen yoğunlaşmakta zorlanır. İlgi azalır.…
“Sözün Büyüsü” adlı eserinde Sırrı Er, konuşmanın değişik tanımlarını verir. “Konuşma bir kimsenin başka bir kimseye veya bir dinleyici topluluğu karşısında söylediği sözlerdir” ‘Konuşma, bir insanın başka bir insana ya da topluluğa duygu ve düşüncelerini sözle anlatmasıdır.’ ‘Duygu ve düşüncelerimizi,…
-Konuşma dilin yatağı olur- Konuşma sözün, sadece duygu ve düşüncelerimizi karşımızdakine aktarma işleviyle sınırlanamayacak mucizevî bir varoluş boyutudur. Konuşmak bütün bir varlığımızı, hayatı paylaşmayı içerir. Paylaşımı başkasıyla sınırlayarak anlamak pek doğru olmaz. Biz çoğu kez kendi kendimizle de konuşuruz. Konuşmak…
4. Fark etmek, akışın bilincinde olmak demektir. Sanat, yoğun farkındalığın bilinç akışıdır. Fark etmek sonsuz çeşitliliğin ayrıntısı içinde zihnin koşturup durması değildir. Bilinç bazen bu ayrıntılar bolluğunda boğulur! Yiter. Önemli olan bütün görünen ayrıntıların gerisindeki ana espriyi, asıl anlamı kavramaktır.…
Candillac “Bir zamanlar çok iyi ve çok güzel olmuş bulunan filan şey artık böyle olmayabilir” der.(1) Jaspers da yalın varlığımız içinde herkesin yaptığını yaptığımızı ifade ettiği düşüncelerinde gündelik hayatın alışkanlıkların ilgisiz aralığında akıp gittiğini söyler. “Herkesin inandığına inanıyor, herkesin düşündüğünü…
1. “Sanatın yardımıyla konuşmalarda açığa çıkamayanları fark ederiz.”(1) Sadece konuşulanlarda mı; gördüğümüz, duyduğumuz, izlediğimiz her şeyde açığa çıkmayanları fark ederiz. Sanat hakikati görmek, anlamak, duymak ve fark etmek için bir yol ve yöntem olarak bakış açımızı, duruş yerimizi değiştirmeyi teklif…
Çocuk sabaha kadar belki on kez istifra etti. Kalktıklarında ishal de başlamıştı. “Baba beni doktora götürür müsün?” “Elbette götürürüm. Ama durum ciddi mi? Kendini nasıl hissediyorsun? Cici kızım, mevsim geçişlerinde görülen bu tür rahatsızlıklar, daha çok soğuk algınlığı türü kırgınlıklardır.…
Sanat, hayatın ve varlığın ölçmeye, denkleme, bilimsel izahlara gelmeyen başka yanlarına ışık tutar. Sanat faaliyetini anlamak için yapılan reel, rasyonel çabalar, onun mahiyet ve amaçsallığını fiziki algı düzeyine indirgemek demektir. Sanata bilimsel ya da rasyonel yaklaşmak hepten yararsız değil ama…
Materyalist koşullanmalarla yol edinen, yol bulmaya çalışan insanın anlam dünyası yıkılmıştır. O, bırakınız yüksek ideallere adanmış hayatı, artık ne kendini ne de dünyayı özel, öznel bir varlık olarak yaşayamıyorsa, söze gereken önemi vermeyişi sebebiyledir. Modern insan söz söylemez, söz dinlemez…
Sanat oyun, sanatçı oyuncu mudur? Anlam derinliğinin kavranamadığı ilk aşamada, bu soru da cevabı da önemsenmeyebilir. Ben sanatı ciddi bir uğraş gördüğüm için oyuna benzetiyorum. Oyunu ciddiye aldığım için onda sanatsal espriler, derinlikler görüyorum. Samimiyetimi tekid etmek için hayatı oyun…
3. Peki bu algı ve tasavvurlar sanata ve sanatsal faaliyetlere nasıl yansıdı? Platon sanatın içerik ve amacına felsefi bir işlevsellik yüklemiştir. Sanatın da felsefede olduğu gibi hakikate ve erdemlere yönelmesi gerektiğini savunur. Platon’da da, Hıristiyanlıkta da sanatçıyı bu amaçlara yöneltecek…
Platon’un felsefesini anlamaksızın, antik Yunan sanatını ve toplumunu hatta daha iddialı söylemek gerekirse kültür adına insan etkinliklerini anlama imkânı azalır. Platon, birçok konuda olduğu gibi sanat ve felsefi konularda etkisi tartışılmaz bir bilgedir. Onun felsefesi yaşadığı yer ve zamanla sınırlı…
1. İlk çağ antik felsefesi, nitelikli sanatın amaçsal işlevini de içerecek mahiyete sahipti. İnsanın zihni yapılarının bilimin pozitif yorumuyla biçimlendirildiği dönemlere kadar felsefe; formel aklı da kapsayıcı tarzda; içkin, duygusal, ruhsal etkinlik olarak yapılıyordu. Bir anlamda felsefi çaba varlığın sırlarını…
18. yüzyılla birlikte “Güzel”, etik bir değer olarak ‘İyi’den ve mantıksal bir değer olan ‘doğruluk ’tan (hakikat) kesin sınırlamalarla ayırt edilir. Bu yolda büyük bir çaba harcanır. Bu çabanın temelinde ise, bu sınırlamanın yapıldığı ölçüde estetik ’in bağımsız bir bilgi dalı…